२९ जेठ २०८३, शुक्रबार
भारतको वस्तु व्यापार घाटा नोभेम्बर महिनामा घटेर पाँच महिनाकै न्यून बिन्दुमा पुगेको छ ।
सरकारी निर्यात–आयात तथ्यांकअनुसार नोभेम्बरमा भारतको व्यापार घाटा २४.५३ अर्ब अमेरिकी डलरमा सीमित भएको हो ।
सुन, तेल र कोइला आयातमा आएको कमी तथा अमेरिकातर्फको निर्यात बढ्नु यसको प्रमुख कारण बनेको छ ।
यसअघि अर्थशास्त्रीहरूले नोभेम्बरको व्यापार घाटा करिब ३२ अर्ब डलर रहने अनुमान गरेका थिए । अक्टोबरमा भने भारतले ४१.६८ अर्ब डलरको ऐतिहासिक उच्च व्यापार घाटा व्यहोरेको थियो ।
सरकारी तथ्यांकअनुसार नोभेम्बरमा भारतबाट अमेरिकातर्फको वस्तु निर्यात अघिल्लो महिनाको तुलनामा करिब १० प्रतिशतले बढ्दै ६.९२ अर्ब डलर पुगेको छ ।
वार्षिक आधारमा हेर्दा अमेरिकातर्फको निर्यात २१ प्रतिशतभन्दा बढीले वृद्धि भएको देखिएको छ । गत वर्षको सोही महिनामा भारतको अमेरिकातर्फको निर्यात ५.७१ अर्ब डलर थियो ।
वाणिज्य सचिव राजेश अग्रवालले अमेरिकी भन्सार शुल्कका बाबजुद भारतले अमेरिकातर्फको निर्यात जोगाउन सफल भएको बताएका छन् ।
उनले आयात घट्नुको मुख्य कारण सुन, तेल र कोइलाको आयातमा आएको कमी रहेको स्पष्ट पारे ।
समग्रमा नोभेम्बरमा भारतको वस्तु निर्यात बढेर ३८.१३ अर्ब डलर पुगेको छ, जुन अक्टोबरमा ३४.३८ अर्ब डलर थियो ।
यस अवधिमा आयात भने उल्लेखनीय रूपमा घटेर ६२.६६ अर्ब डलरमा झरेको छ । अक्टोबरमा आयात ७६.०६ अर्ब डलर रहेको थियो ।
सरकारले अमेरिकी उच्च भन्सार शुल्कको असर न्यूनीकरण गर्न उपभोक्ता कर कटौती, निर्यात प्रवर्द्धन प्याकेज र श्रम सुधारजस्ता उपायहरू अघि सारेको छ ।
हालै प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पसँग टेलिफोन संवादसमेत गरेका थिए । यसअघि अमेरिकी व्यापार प्रतिनिधिमण्डलले भारत भ्रमण गरेको थियो ।
यसैबीच, अमेरिकाले भारतलाई आफ्ना वस्तुहरूमा भन्सार तथा गैर–भन्सार अवरोध घटाउन र सोयाबिन तथा ज्वारलगायत कृषि उत्पादनका लागि भारतीय बजार खुला गर्न दबाब दिइरहेको छ ।
सरकारी तथ्यांकअनुसार नोभेम्बरमा सेवा क्षेत्रको निर्यात ३५.८६ अर्ब डलर र आयात १७.९६ अर्ब डलर अनुमान गरिएको छ ।
यस आधारमा सेवा व्यापारमा भारतले करिब १७.९ अर्ब डलरको अधिशेष हासिल गरेको रोयटर्सले गणना गरेको छ ।
