
‘अग्नि’ महाकाव्यका लागि २०७८ को मदन पुरस्कार विजेता कवि डा. नवराज लम्साल आफ्नो चौथो महाकाव्य ‘कल्प’ लिएर आउने भएका छन् । यही भदौ २० गते शुक्रबार ३ बजे नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानको सभा हलमा लम्सालको महाकाव्य कल्प सार्वजनिक हुनेछ ।
निकै निस्तेज भएको मानिएको नेपाली महाकाव्य विधालाई उचाइ दिनमा उनको योगदान विशेष र विशिष्ट रहेको साहित्यकारहरू बताउँछन् । उनले काव्यलाई बौद्धिक र प्राज्ञिकहरूको मात्रै साँघुरो कब्जाबाट बाहिर निकालेर जेन-जी पुस्तासम्म पुर्याए छन् । लोकप्रिय बनाएका छन् ।
विभिन्न स्कूल र कलेजका विद्यार्थीसँग निरन्तर संवाद र सम्पर्कमा रहेका लम्साल आफैंले आफू भाइबहिनी पुस्ताले उठाएको कवि हुँ भन्दै आएका छन् । उनी युवालाई जति माया गर्छन् युवा पुस्ता पनि उनीसँग त्यति नै झुम्मिन्छन् पनि ।
विषयको समसामिकता, भाषिक सरलता तर त्यही सरलतामा उच्चस्तरको दार्शनिक चेतना उनका विशेषता हुन् । सांस्कृतिक चेतना र दार्शनिक रहस्यसँग समसामयिकतालाई अन्तरघुलन गर्न सक्नु उनको विशेष खुबी मानिन्छ ।
यसअघि उनका ‘कर्ण’, ‘धरा’ र ‘अग्नि’ महाकाव्य प्रकाशित छन् । कल्पका लागि झण्डै पाँच वर्ष खर्चिएको लम्साल बताउँछन् । महाभारतका पात्र कर्णलाई नायकत्व दिएर लेखिएको कर्ण, देशको बहुलता र वैचारिक परम्परामाथि केन्द्रित धरा, आरनबाट उठेको सीपमा देशको इतिहास कुँदिएको अग्निपछि सार्वजनिक हुने कल्पलाई विशेष प्रतीक्षाका साथ हेरिएको छ । कल्प शिखा बुक्सले प्रकाशन गरेको छ ।
शिखा बुक्सका पुष्पराज पौडेलका अनुसार कल्प वैश्विक चेतनाका साथ आएको छ । पौडेलले थपे, ‘एउटा नेपाली कविले विश्वका महत्त्वपूर्ण घटनाक्रम र त्यसबाट मान्छेमाथि परेको प्रभाव कस्तो हुन्छ भनेर आँकलन गरेको यो गम्भीर काव्य हुनेछ । विषय, भाषा र शैलीका हिसाबले कल्प नयाँ हुनेछ भन्ने मेरो विश्वास छ ।’
पौडेलका अनुसार यो पुस्तकले आजको विश्व समस्यामाथि बहस प्रारम्भ गर्नेछ । लम्साल समस्या र तिनका निदानहरूको काव्यिक बाटोसहित आएका छन् ।
४० वर्षदेखि गीत र कवितामै रमाइरहेका लम्सालको यो चौथो महाकाव्य र नवौं कृति हो।