२५ जेठ २०८३, सोमबार
अमेरिकी स्वास्थ्य तथा मानव सेवा विभागले आइतबार स्क्रूवर्मको पहिलो मानव केस रिपोर्ट गरेको छ । यो मासु खाने परजीवी एल साल्भाडोरबाट फर्केका एक बिरामीमा फेला परेको हो । एल साल्भाडोर हाल नयाँ संसारको स्क्रूवर्मबाट प्रभावित देशहरूमध्ये एक हो ।
अमेरिकी जनस्वास्थ्य एजेन्सी सेन्टर फर डिजिज कन्ट्रोल एण्ड प्रिभेन्सनले अगस्ट ४ मा केस पुष्टि गरेको छ । स्वास्थ्य अधिकारीहरूले बिरामी पूर्ण रूपमा निको भइसकेको र अर्को मानिस वा जनावरमा स्क्रूवर्म फैलिएको कुनै प्रमाण नभएको बताएका छन् ।
अमेरिकी कृषि विभागको पशु तथा वनस्पति स्वास्थ्य निरीक्षण सेवाका अनुसार, नयाँ संसारको स्क्रूवर्म एक खतरनाक कीरा हो । स्क्रूवर्म झिंगा घरेलु झिंगाजस्तै आकारमा हुन्छन् वा तिनीहरूभन्दा अलि ठूला हुन सक्छन् । यी झिंगाहरू नीलो वा हरियो रंगका हुन्छन् र तिनीहरूको पछाडि तीनवटा कालो धर्काहरू हुन्छन् ।
स्क्रूवर्महरू गाईवस्तु, घरपालुवा जनावर, जंगली जनावर, कहिलेकाहीं चराहरू र धेरै दुर्लभ अवस्थामा मानिसहरूमा पनि पाउन सकिन्छ। जब तिनीहरूको लार्भा जीवित प्राणीको मासुमा प्रवेश गर्छ, तिनीहरूले गम्भीर र कहिलेकाहीं घातक क्षति पुर्याउने बीबीसीले जनाएको छ ।
नयाँ संसारको स्क्रूवर्मका घटनाहरू क्युबा, हैटी, डोमिनिकन गणराज्य र दक्षिण अमेरिकी देशहरूमा देखिन्छन् । पोथी स्क्रूवर्म झिंगाहरूले जनावरको घाउमा अण्डा पार्छन् । अण्डाबाट निस्केपछि, सयौं लार्भा मासुमा प्रवेश गर्छन् । यदि उपचार गरिएन भने तिनीहरूले मृत्यु पनि निम्त्याउन सक्छन् ।
यसलाई 'स्क्रूवर्म' नाम दिइएको छ किनभने यी कीराहरू घाउमा स्क्रू काठमा प्रवेश गरेझैं प्रवेश गर्छन् । यो गाईवस्तु र वन्यजन्तुहरूको लागि धेरै खतरनाक हुन सक्छ र दुर्लभ अवस्थामा मानिसहरूलाई पनि असर गर्न सक्छ ।
खुला घाउ भएका मानिसहरूलाई रोग लाग्ने उच्च जोखिम हुन्छ, विशेष गरी यदि तिनीहरू प्रभावित देशहरूमा यात्रा गर्छन् वा स्क्रूवर्म बोक्ने पशुधनको सम्पर्कमा आउँछन् भने ।
यसको एक मात्र उपचार भनेको सबै लार्भा हटाउन घाउलाई राम्ररी सफा गर्नु हो । यदि प्रारम्भिक उपचार गरियो भने संक्रमण फैलिनबाट रोक्न सकिन्छ।
अमेरिकी कृषि विभागका अनुसार, १९३३ मा, स्क्रूवर्म संक्रमित पशुधनमार्फत देशको दक्षिणपश्चिमबाट दक्षिणपूर्वमा फैलिएको थियो । १९३४ सम्ममा मिसिसिपी, अलाबामा, उत्तरी क्यारोलिना, दक्षिण क्यारोलिना, जर्जिया र फ्लोरिडामा केसहरू रिपोर्ट गरिएका थिए ।
१९६० को दशकमा, ठूलो संख्यामा भाले स्क्रूवर्महरूलाई निर्मलीकरण गरेर अमेरिकाबाट स्क्रूवर्म उन्मूलन गरिएको थियो । यी भाले झिंगा र जंगली पोथी झिंगाहरूले बाँझो अण्डा मात्र उत्पादन गर्थे, जसको अर्थ अण्डाहरू जुन विकास हुन सक्दैनन् । यसरी स्क्रूवर्म उन्मूलन गरिएको थियो ।
यसको हालैको प्रकोप २०२३ मा पनामामा शुरू भएको हो । यस वर्षको जुलाईमा, मेक्सिकोले अमेरिकी सीमाबाट लगभग ५९५ किलोमिटर दक्षिणमा नयाँ केस रिपोर्ट गरेको थियो । यसपछि, अमेरिकी कृषि विभागले दक्षिणी बन्दरगाहबाट गाईवस्तुको आयातमा प्रतिबन्ध लगाएको थियो ।
कृषि विभागको अनुमान अनुसार, अमेरिकाले प्रत्येक वर्ष मेक्सिकोबाट १० लाखभन्दा बढी गाईवस्तु आयात गर्दछ । यस्तो अवस्थामा, स्क्रूवर्मको प्रकोपले गम्भीर आर्थिक क्षति पुर्याउन सक्छ । यसले गाईवस्तु उद्योगसँग सम्बन्धित १०० अर्ब डलरभन्दा बढी आर्थिक गतिविधिलाई खतरामा पार्न सक्छ। बीबीसी
