०७ साउन २०८३, बिहीबार
चितवन क्षेत्र नम्बर ३ मा चुनावी प्रतिस्पर्धा निकै रोचक बन्दै गएको पाइएको छ । वडादेखि टोलसम्मै संगठन रहेका पुराना दल नेपाली कांग्रेस र नेकपा एमाले रक्षात्मक बन्दा नयाँ दल राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा)की सोविता गौतम अगाडि देखिएकी छन् ।
साथै, भरतपुर महानगरपालिकाकी पूर्व मेयर समेत रहेकी नेपाली कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा)की उम्मेदवार रेनु दाहाल प्रतिस्पर्धामा सोविताभन्दा केही पछाडि र कांग्रेस-एमालेभन्दा केही अगाडि रहेको पाइएको छ ।
यद्यपि, सोवित र रेनु दुवै ठीक भन्ने ‘कन्फ्युज’ मतदाता र अन्तिम समयमा बन्ने माहोलका कारण कडा टक्कर हुने सम्भावना जीवितै रहेको देखिन्छ ।
रेनु र सोविताका अलावा यो क्षेत्रमा कांग्रेसले टेकप्रसाद गुरुङ, एमालेले शंकरराज थपलिया, राप्रपाले दीपक थापा मगर, उज्यालो नेपाल पार्टीले डम्बरबहादुर तामाङ, श्रम संस्कृति पार्टीले तेजमान गुरुङ लगायतलाई उम्मेदवार बनाएका छन् । यहाँ १८ दलीय र ६ स्वतन्त्र उम्मेदवार छन् ।
मतदाताको मनोविज्ञान
भरतपुर महानगरपालिकाका विभिन्न वडा र माडी नगरपालिकामा पुग्दा अधिकांशले यसपटक सोविता र रेनुबीच प्रतिस्पर्धा हुने बताए । औपचारिक घरदैलो शुरू हुन बाँकी रहेकाले पनि हुन सक्छ, कांग्रेस, एमाले र राप्रपाका उम्मेदवारको अपिल आम मतदातामा पुगेको पाइएन ।
तीव्र प्रतिस्पर्धा रहेको क्षेत्रमा मतदाताको गोपनीयताका कारण हामीले उनीहरूको नाम सोधेनौं । साथै, तस्वीर पनि लिएनौं । नाम र तस्वीर नलिएपछि मतदाताहरू खुलेर बोल्न तयार भएका थिए । स्वेच्छाले नाम भन्नेहरूको मात्र हामीले नाम टिपेका थियौं ।
भरतपुर- ८ गौरीगञ्जका २६ वर्षीय एक युवकले ‘रेनु र सोविता एकै क्षेत्रमा प्रतिस्पर्धा गर्न हुँदैनथ्यो’ भन्ने मत व्यक्त गरे । ‘रेनु र सोविता दुवै राम्रा हुन्, एकै ठाउँमा लड्नुहुँदैन्थ्यो’, ती युवकले भने, ‘रेनुले भरतपुरको विकासमा धेरै काम गर्नुभएको छ । तर, कानून बनाउनुपर्ने भएकाले मचाहिँ सोवितालाई मत दिन्छु ।’
उनले अघिल्लोपटक उम्मेदवारको पृष्ठभूमिका कारण आफूले माओवादीलाई मत दिएको खुलाए ।
यसैगरी, भरतपुर ७ र ८ को सिमानामा पर्ने गौरीगञ्ज हेल्थपोस्ट चोकमा भेटिएका ४३ वर्षीय पुरुषले देशभरि माओवादीको (नेकपाको) ५ सीट मात्र आउँछ भने पनि आफूले (नेकपालाई) मत दिने बताए । रेनुका कारण भरतपुरको मुहार फेरिएको उनको दाबी थियो ।
‘कुनै समय मेघौलीका मान्छे भरतपुर बजारमा कोठा लिएर स्कूल/कलेज पढ्थे । अहिले बाटो सरर भएको छ’, उनले भने, ‘अहिले विद्यार्थीहरू घरबाटै गाडीमा यात्रा गरेर पढ्न आउँछन् । यो सबै बाटोघाटोले हो । यति सजिलो भएको छ । यो सब रेनुको देन हो,’ उनले भने । नजिकै रहेकी एक महिलाले पनि प्रत्यक्षमा रेनुलाई नै मत दिने बताइन् ।
त्यहाँबाट केही अगाडि ५० वर्षीय एक पुरुष मतदाता भेटिए । लामो समयदेखि आफू एमालेमा रहेको बताएका उनले यसपटक देशले परिवर्तन खोजेको तर्क गरे । ‘म २०४६ सालदेखिको एमाले हो । एमालेलाई भोट हाल्दै आएको हो’, उनले भने, ‘केपी ओली नेतृत्वमा हुञ्जेल एमालेमा सक्रिय हुन्न । देशमा एउटा ह्वीम आएको छ । देशले परिवर्तन खोजेको छ भन्ने लाग्छ ।’
भरतपुर-१५ मंगलपुर पुग्दा ५० वर्षीय एक पुरुष मतदाता भेटिए । उनले २०८४ मा हुनुपर्ने चुनाव अहिले नै गरेर देश नै तहसनहस पार्न खोजिएको जिकिर गरे ।
‘यहाँका उम्मेदवारहरू यता र उता फर्किएका छन् । यो चुनाव नै नहुनुपर्ने हो । २०८४ सालमा चुनाव हुनेवाला नै थियो । यो सब जनतलाई दु:ख दिने र ढाँट्ने काम भइरहेको हो । पुरानाहरूलाई दबाएर नयाँ जेलेन्स्की जन्माउने काम भइरहेको छ ।’
सँगै रहेका ६० वर्षीय पुरुषले देशमा भ्रष्टाचार धेरै भएको बताए । रेनु र सोविता दुवै राम्रो उम्मेदवार रहेको तर्क गर्दै उनले संसद्मा कानून बनाउनुपर्ने भएकाले सोविता ठीक हुने जिकिर गरे । ‘रेनुले भरतपुरमा राम्रो काम गरेकी छिन् । सोविता पनि चाहिने व्यक्ति हुन्’, उनले भने, ‘कानून बनाउने ठाउँमा सोविता ठीक हुन्छिन् कि जस्तो लाग्छ ।’
उनीसँगै रहेका ५० वर्षीय पुरुषले अन्य उम्मेदवार समेत रहे पनि मुख्य प्रतिस्पर्धा सोविता र रेनुबीच हुने तर्क गरे । ‘साढे ८ वर्षको कार्यकालमा रेनुले गज्जबको काम गरेकी छन् । त्यसैले यहाँ सोविता र रेनुको भिड्न्त हुन्छ’, उनले भने, ‘पुरानाले काम गरेनन् । भ्रष्टाचार मात्रै भयो । भोट हाल्न मन नै छैन, जति जोगी आए पनि सबै कानै चिरेका हुन् ।’
भरतपुर-१५ मंगलपुरकै ७० वर्षीय वृद्धले कांग्रेसका टेकप्रसाद गुरुङलाई मत दिने बताए । पुरानो व्यक्ति भएकाले आफूले टेकप्रसाद रोज्ने उनको तर्क थियो ।
त्यस्तै, ५३ वर्षीया महिलाले चितवन ३ मा उठेका उम्मेदवारहरू सबै राम्रो रहेको बताइन् ।
‘यहाँ रेनु दाहालले राम्रो गरेकी छिन् । जताततै नयाँ भन्छन् । मैले त हाम्रो लागि मात्रै होइन, छोराछोरीको लागि पनि सोच्नुपर्छ’, उनले भनिन्, ‘छोराछोरीले पुरानाहरू गइसके भनिरहेका छन्, नयाँलाई नै छान्ने त होला ।’
वडा नम्बर १५ कै ५३ वर्षीया महिलाले पहिलेदेखि एमालेलाई भोट हाल्दै गरेको, तर यसपटक घण्टीमा भोट हाल्ने बताइन् ।
‘पहिलेदेखि एमालेलाई भोट हाल्दै आएको हो । जेनजी आन्दोलनपछि अब त्यो पार्टीलाई भोट दिइँदैन’, उनले भनिन्, ‘एमाले मात्रै होइन, सबैलाई पटक-पटक जिताइएको हो । अहिले नयाँ-नयाँ भन्छन्, हेरम् न । यो पनि २/४ वर्ष मात्रै हो । त्यही पनि हेर्ने हो, एकपटक ।’
१५ नम्बर वडाकै भित्रपट्टी जाँदा एउटा घरमा आमाछोरी घाम तापिरहेका थिए ।
आँगनमा गएर कुरा गर्दा ५० वर्षीया महिलाले यसपटक रेनु र सोविताको नाम मात्रै सुनको बताइन् । उनले दुवै राम्रो रहेको बताइन् । छेउमै बसेकी छोरी कुरा नसकिँदै बोलिन्- ‘यसपटक घण्टीमा भोट हाल्ने हो ।’ आफू २६ वर्षको भएको र पहिलोपटक घण्टीमा भोट हाल्न लागेको उनको भनाइ थियो । यो विगतमा माओवादीलाई मत हाल्दै आएको परिवार रहेछ ।
भरतपुर महानगरपालिका वडा नम्बर १९ शारदानगर पुग्दा केही युवा क्यारेमबोर्ड खेलेर बसिरहेका थिए ।
हामीले चुनावी माहोलबारे जिज्ञासा राखेपछि कालो टिशर्ट लगाएका युवाले भने- ‘भोट के मा घण्टीमा, घण्टीमा के मा साइकलमा !’ एकैछिन हाँसोको माहोल चल्यो । त्यही बीचबाट अर्का युवक बोले- ‘भोट हालेर हामीलाई केही हुने होइन । किन हाल्ने भोट ? हाल्दैनौं ।’
भरतपुर-१९ कै किरणगञ्जमा पुग्दा ४६ वर्षीया महिलाले चुवानी मैदानमा सोविता र रेनु रहेको तर अहिलेको माहोलले केही अर्थ नराख्ने बताइन् ।
‘२० गते माहोल जतातिर जान्छ, भोट पनि त्यातातिरै जाने हो । जसले भोट किन्न सक्छ, उसैले जित्छ यहाँ’, उनले भनिन्, ‘व्यक्ति त रेनु पनि राम्रै हो । तर, समयले सोवितालाई मागेको छ । पुरानाहरू सबै हार्नुपर्छ । कसैले जित्नुहुँदैन । नयाँहरू आउनुपर्छ ।’
वडा नम्बर १९ कै धर्मोदय चोकामा ५६ वर्षीय पुरुष मतदाता भेटिए । उनले नयाँहरू आउनुपर्छ भन्ने भए पनि आफ्नो भोट रूख चिह्नमै जाने बताए । ‘कांग्रेस पनि नयाँ भएको छ । म र मेरो परिवारको भोट रूख चिह्नमा जान्छ’, उनले भने ।
वडा नम्बर २० की ६९ वर्षीया महिलाले १/२ सीट मात्र आए पनि एमालेलाई भोट दिने बताइन् ।
‘२ भोट आए पनि, ४ भोट आए पनि एमालेलाई भोट दिने हो’, उनले भनिन्, ‘अहिले छोराछोरीले किनिदिएको एउटा भाँडो (मोबाइल देखाउँदै) छ, त्यसैबाट सबैकुरा थाहा हुन्छ । उमेर ६० कटिसक्यो त्यसैले राजनीतिक कुरा बढी गर्नु हुँदैन ।’
उनीसँगै बसेकी ४० वर्षीया महिलाले नयाँ युवाहरू अगाडि आउनुपर्ने बताइन् ।
‘हाम्रा छोराछोरीलाई विदेशमा तिम्रा नेता यस्ता भनेर हेप्छन् । देशमै काम दिएको भए किन जानुपर्थ्यो ? सबै नेताहरूले भ्रष्टाचार गरे’, उनले सुनाइन्, ‘जहाँ पनि झोलेहरू धेरै भए । पहिला कांग्रेसलाई भोट दिएको हो, अहिले नयाँलाई दिने हो ।’
नयाँबजारमा भेटीएकी ५० वर्षीया महिलाले कांग्रेसका टेकप्रसाद गुरुङलाई मात्रै चिनेको बताइन् । उनले रष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीकी उम्मेदवार कुन ठाउँको हुन् भन्ने आफूलाई थाहा नभएको भन्दै आफ्नै गाउँठाउँको उम्मेदवार रहेकाले रुख चिह्नमा मत दिने बताइन् ।
कुरा गर्दैगर्दा ५६ वर्षीय पुरुष पनि त्यहाँ थपिए । उनले रेनुले गरेको कामको प्रशंसा गरे पनि नयाँलाई मौका दिने बताए ।
त्यहीँ केहीबेरमा थपिएका ५० वर्षीय पुरुषले विगतमा आएको बजेट पनि फ्रिज हुने र काम नहुने अवस्थामा रेनुले निकै राम्रो काम गरेको जिकिर गरे । तर, यसपटक नयाँको माहोल रहेकाले एकपटक हेर्नुपर्ने उनको उनको भनाइ थियो ।
भरतपुर-९ सरदपुरका ७० वर्षीय पुरुष मतदाताले रेनुले गरेको कामको निकै प्रसंशा गरे । रेनु र सोविताबीच कडा प्रतिस्पर्धा हुने बताएका उनले नयाँलाई एकपटक हेर्ने बताए ।
‘अहिले घरमा भोट माग्न कोही आएका छैनन् । रेनु दाहाल र सोविता गौतम उठेका छन् । रेनुले भरतपुरमा राम्रो विकास गरेकी छिन् । उनको योगदान सरहानीय छ’, उनले भने, ‘अहिलेको समयमा पैसा नदिकन केही काम हुँदैन । एउटा कामका गर्नका लागि १० वटा फाँट धाउँदा-धाउँदै दिकदार हुन्छ । त्यसैले नयाँलाई सपोर्ट छ । तर, रेनुले गरेको कामको कदर गर्नुपर्छ ।’
वडा नम्बर ९ मै सटेशनगरी पसल सञ्चलान गर्दै आइरहेका ४४ वर्षीय पुरुषले सरकारकै नीतिका कारण विदेशमा रहेका नेपालीहरू नेपाल आउन नसकेको बताए । नेपालमा बस्ने वतावरण नभएकाले नयाँलाई एकपटक मौका दिनुपर्ने उनको भनाइ थियो ।
भरतपुर ६ केशरबाग पुग्दा दुईवटा टोलीमा आगो तापेर बसेका पुरुषहरू भेटिए । त्यहाँ अधिकांश नेपाली कांग्रेस र नेकपा एमाले समर्थित मतदाता रहेछन् । बाहुल्यता एमालेहरूकै थियो । त्यहीँमध्येका ५६ वर्षीय एक पुरुषले चर्चा रेनु र सोविताको मात्र भए पनि संगठनात्मक हिसाबले कांग्रेस बलियो रहेको जिकिर गरे ।
कांग्रेसले आफ्नो मत जोगाउन सके टेकप्रसाद गुरुङले जित्ने उनको तर्क थियो । प्रधानमन्त्रीमा पनि गगन थापा उपयुक्त पात्र हुनेमा त्यहाँ अधिकांशको सहमति थियो ।
अर्का एक पुरुष मतदाताले एमाले पनि कमजोर नरहेको तर्क गरे । तर, मिडियाहरूले नै नयाँ-नयाँ भनेर माहोल बिगार्न खोजेको भन्दै उनले आक्रोश पोखे ।
दुईवटा टीममा रहेका १०/१५ जनामा अधिकांशले कि कांग्रेसको नाम लिए, कि त एमाले । रेनु र सोविताप्रति सद्भाव राख्ने सीमित व्यक्तिहरू मात्र भेटिए ।
केशरबागबाट हामी वडा नम्बर ६ कै पुल्लर चोकमा पुग्यौं । ३७ वर्षीय युवाले क्षेत्र नम्बर ३ मा कांग्रेसले आफ्ना मतदाता फर्काउन सकेमा जितको नजिक पुग्ने सुनाए । ती युवाले क्षेत्र नम्बर ३ मा कांग्रेका मतदाताहरूको बाहुल्यता रहेको, तर अन्तिममा पैसाले खेल बिगार्न सक्ने जिकिर गरे ।
‘यो ठाउँ कांग्रेसकै गढ हो । कांग्रेसले आफ्नो मत फिर्ता गर्न सकेमा जित्ने सम्भावना छ, होइन भने घण्टी बज्छ’, उनले भने, ‘यहाँ पैसाको पनि निकै चलखेल हुन्छ ।’ उनले यो क्षेत्रमा कांग्रेस, नेकपा र रास्वपाको प्रतिस्पर्धा हुने विश्लेषण गरे ।
‘म त एमाले र घण्टीबाहेक जसले जित्छ, उसलाई भोट दिने हो’, उनले भने ।
नयाँहरूको चहलपहलले आक्रोशित मतदाताको यस्तो मनोविज्ञान हामीले केही अगाडि केशरबागमा मात्र होइन, अन्यत्र पनि प्रशस्तै पाएका थियौं । दलका प्रतिबद्ध मतदाताहरूले रास्वपाबाहेक अन्तिममा जुन पार्टीको माहोल बन्छ, त्यसलाई मत दिन सकिने संकेत गरेका थिए ।
त्यहीँ कुलमान घिसिङको उज्यालो नेपाल पार्टीका एक मतदाता पनि भेटिए । अघिल्लो दिन हामीले रामपुर क्षेत्रमा हर्क साम्पाङको श्रम संस्कृति पार्टीका केही मतदाता भेटेका थियौं ।
दुवै जनाको कुरा सुनेपछि हामी भरतपुर महानगरपालिका वडा नम्बर २२ को कार्यालय अगाडि पुग्यौं । साइकलमा रहेका महिलाहरूको समूह त्यहाँ रोकिएको थियो । आफूलाई भरतपुर १४ सुन्दरबस्तीको बासिन्दा बताउने ४८ वर्षीय महिलाले कसैले पनि लालपूर्जा दिन नसकेको भन्दै आक्रोश पोखिन् ।
‘हामी सुकुम्बासी हो । हामीलाई लालपूर्जा कसले दिन्छ ? जसले पास गरेर पूर्जा दिन्छ, उसैलाई भोट दिने हो’, उनले भनिन्, ‘अहिलेसम्म गर्छु भन्ने कसैले गरेनन्, अब नयाँलाई हेर्ने हो कि भन्ने सोच छ ।’
वडा नम्बर २२ को पटिहानीमा भेटीएका ६० वर्षिया महिलाले आफू कांग्रेस भएको तर यसपटक नयाँलाई मौका दिने बताइन् । उनीसँगै रहेका ७० वर्षीय वृद्धले आफू विगतदेखि नै राप्रपा भए पनि यसपटक मान्छे हेरेर मत दिने बताए । रेनुले राम्रो काम गरेको उनको भनाइ थियो ।
हामीले भरतपुरका जति पनि वडामा कुरा गर्यौं, अधिकांशले रेनु र सोविता दुवै ठीक रहेको तर, एक जनालाई रोज्ने बताए । यी दुई उम्मेदवारमध्ये कसलाई रोज्ने भनेर धेरैजना ‘कन्फ्युज’मा रहेको हामीले पायौं ।
माडीको मनोविज्ञान- निकुञ्जले दु:ख दियो, नेताले ढाँटे !
चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जको कच्ची (ग्राबेल) सडक पार गरेर माडी नगरपालिका पुग्दा माहोल केही फरक देखियो । हामीले माडीलाई चितवनको विकट क्षेत्रका रूपमा बुझेका थियौं । चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जभित्रको करिब ८ किलोमिटर कच्ची (ग्राबेल) सडकलाई छाड्ने हो भने माडीमा लगभग पूरै पक्की बाटो रहेछ ।
हालसालै बनेका पुलको दायरामा पर्ने २/३ सय मिटर सडकहरू मात्र कच्ची देखियो । राष्ट्रिय निकुञ्जवारि भरतपुरका मतदाताले रेनु र सोवितामध्ये एक जनालाई रोजिरहेको देखेका हामीले माडीमा अन्य दलका प्रतिबद्ध मतदाता पनि उही अनुपातमा भेट्यौं ।
त्यसो त, नयाँको हावा त्यता पनि चलिसकेको रहेछ ।
माडी २ नयाँ पर्साका ७० वर्षीय नारायणप्रसाद महतोले हामीलाई त्यो ठाउँको नाम कसरी रहन गयो भन्ने सुनाए ।
थारू भाषामा गाईभैँसी आहाल खेल्ने ठाउँलाई माड भनिँदो रहेछ । ‘यो ठाउँ पहिला हात्ती-गैँडा आहाल खेल्ने ठाउँ हो । चारैतिर डाँडा र बीचमा आहालजस्तो भूभाग भएकाले हामीले पहिला माड भन्थ्यौं । त्यसैबाट माडी नाम रहन गयो’, महतोले माडीको रहस्य बुझाए ।
ओमशान्तिलाई आदर्श मान्ने महतोले हामीलाई अर्को रमाइलो कुरा पनि सुनाउन भ्याए । ‘मेरो यो कोठा (सटर)मा अहिलेसम्म ज-जसले कार्यालय खोलेका छन्, उनीहरू सबैले जितेर गएका छन् । यसपटक तारा (नेकपा)का मान्छेहरूले हामी बस्छौं, सफा गरिदिनुस् भनेर जानुभएको छ, अब के हुन्छ, हेरौं ।’
सडकमै रहेकाले उनको सटरमा विगतमा पनि चुनाव प्रचारका लागि सम्पर्क कार्यालयहरू बनेका रहेछन् ।
अहिले लगभग कालोपत्रे सकिएको हुलाकी सडक हुँदै हामी माडीको पूर्वी भेगतर्फ लाग्यौं । माडी नगरपालिका वडा नम्बर ९ टमटाबजार पुग्दा तामाङ समुदायका ३२ वर्षीय युवा भेटिए । उनले यसपटक नेकपाकी रेनु दाहाललाई मत दिने बताए ।
‘हाम्रो ठाउँमा ताराको नै माहोल छ । यहाँ विकासको शुरूआत माओवादीले नै गरेको हो’, ती युवाले भने, ‘अघिल्लोपटक राप्रपाले जितेको हो, यसपटक जित्दैन ।’
उनले भरतपुर महानगरपालिकामा रेनुले निकै राम्रो काम गरेको बताए । आफ्नो ठाउँमा अरू सबै ठीक भए पनि जंगली जनावरको आतंक रहेको उनको गुनासो थियो ।
त्यहाँबाट केही माथितर्फ गणेशकुञ्जमा पुग्दा मन्दिर अगाडिको पिपलको बोटमुनि एक वृद्ध बसिरहेका थिए । उनले यसपटक रास्वपालाई मत दिने बताए । ‘विगतमा एमालेलाई भोट दिँदै आएको हो । सात पुस्तालाई पुग्ने गरी खाइसके । ७/८०० जनालाई खान दिनुभन्दा, एउटा रविले खाओस् न’, ती वृद्धले भने ।
माडी ९ कृष्णनगरका अर्का एक वृद्धले पनि यसपटक नयाँलाई मत दिने बताए । आफूहरूलाई निकुञ्ज र जंगली जनावरले निकै दु:ख दिएको उनको गुनासो थियो । ‘छोराछोरी भरतपुर बस्छन्, यहाँबाट एक किलो मासु लगिदिऊँ न त भने पनि पाइँदैन, यो निकुञ्जले हामीलाई निकै दु:ख दिएको छ’, उनले भने ।
माडी ८ खरकट्टामा पुग्दा राप्रपाको सम्पर्क कार्यालय उद्घाटन हुँदै थियो । राप्रपा माडीका अध्यक्ष वीरेन्द्रबहादुर भण्डारीले माडीको विकास विक्रम पाण्डेकै कारण भएको जिकिर गरे । यसपटक युवाको माहोल रहेकाले पाण्डे आफू नउठेर युवा उम्मेदवार दीपक थापा मगरलाई अगाडि बढाएको उनको जिकिर थियो ।
माडी ८ का राप्रपा अध्यक्ष राजकुमार परियारले विक्रम पाण्डेले माडीको मुहार फेरेको दाबी गरे । यसपटक पनि युवा उम्मेदवार उठाएकाले राप्रपाले राम्रो मत ल्याउने उनको जिकिर थियो ।
माडी ७ जगन्नाथपुरका ७० वर्षीय वृद्धले ‘रेनु भरतपुरको विकास गरिसकें, अब माडीको विकास गर्छु’ भन्दै आएको सुनाए । ‘पहिला रेनुका बा (प्रचण्ड) यो गर्छु, त्यो गर्छु भनेर आए । जंगलमा पुल हाल्छु (तलबाट जंगली जनावर हिँड्न मिल्ने) भने, तर केही काम गरेनन् । अब छोरी आएकी छन्, जनताले विश्वासचाहिँ खासै गरेका छैनन् ।’
‘प्रचण्डले यो गर्छु, त्यो गर्छु भनेर ढाँटेको’ तर, कानूनी अवरोधका कारण जंगलमा सडक पिच समेत हुन नसकेको उनले बताए ।
माडी ७ किर्तनपुरका ६१ वर्षीय पुरुष मतदाताले पहिला एमाले भए पनि यसपटक घण्टीमा भोट हाल्ने बताए ।
त्यहीँ रहेका ५२ वर्षीय पुरुषले एमाले पहिलेभन्दा खस्किएको तर्क गर्दै यसपटक कांग्रेस अगाडि आउन सक्ने बताए ।
सोही वडाका ५० वर्षीय पुरुष मतदाताले आफू विगतदेखि अहिलेसम्म पनि एमाले रहेको बताए । ‘म पहिलेदेखि नै एमाले हो, सूर्यबाहेक अन्यत्र छाप लगाउँदिनँ’, उनले भने ।
केही अगाडि बढेपछि २ जना बसेर कुराकानी गरिरहेका भेटिए । उनीहरूमध्ये एकजना एमाले र एक कांग्रेस रहेछन् ।
‘एकजना विकास गर्छु र अर्को कानून बनाउँछु भनेर आएका छन् । तर, यहाँ प्रतिस्पर्धा कांग्रेस र एमालेबीच नै हो’, त्यहाँ रहेकामध्ये एक जनाले भने ।
माडी ६ बाँदरमुडे (कल्याणपुर)का ५८ वर्षीय पुरुष मतदाताले प्रचण्डले विगतको वाचा पूरा नगरेका कारण रेनुलाई गाह्रो हुने विश्लेषण सुनाए ।
‘प्रचण्डका कारण रेनुलाई गाह्रो छ । म पहिला अन्य दलकै मतदाता हो, ३५ वर्ष अरूलाई हेरियो, अब ५ वर्ष नयाँलाई हेरौं न त’, उनले भने, ‘यसपटक छातीमा मुड्कीले हानेर घण्टीमा भोट हाल्दैछु ।’
बाँदरमुडे त्यही ठाउँ हो, जहाँ जनयुद्धकालमा तत्कालीन नेकपा माओवादीले सेना मात्र चढेको ठानेर यात्रुबाहक बसमा बम विस्फोट गराएको थियो । छतमा सेना रहे पनि बसभित्र सर्वसाधारण थिए । माओवादीले त्यो घटनालाई जनयुद्धकालको आफ्नो सबैभन्दा ठूलो गल्ती मान्दै आएको छ ।
माडी ३ सिमरामा भेटिएका दिलकुमार खाटोले आफ्नी पत्नीको दुवै किड्नी फेल भएको र उपचारमा कसैको सहयोग नपाएको गुनासो गरे ।
माडी ६ कल्याणपुरकी २२ वर्षीय युवती वसन्तपुर बजारमा भेटिइन् । उनले यसपटक रेनु र सोविता उठेको भन्दै राम्रोलाई मत दिने बताइन् ।
माडी ३ वसन्तपुरकै ४८ वर्षीया महिला मतदाताले आफूले एमालेबाहेक अरूलाई मत नदिने बताइन् ।
हामी सोही वडाका थारू बस्तीमामा छिर्यौं । बघौडाका एक युवाले विगतमा एमालेलाई मत हाल्दै आएको तर, यसपटक केही थाहा नभएको बताए । गाउँमा घण्टी भनेको आफूले सुनेको उनले बताए ।
केही अगाडि बढ्दा बैराठ भन्ने ठाउँमा आमाछोरा तोरीबारीमा काम गरिरहेका थिए । उनीहरूले चुनावबारे खासै प्रतिक्रिया दिन मानेनन् ।
माडी २ चिरौलीकी ३० वर्षीया पुनम महतोले यसपटक कसैले रेनु, कसैले सोविताको नाम लिएको आफूले सुनेको बताइन् ।
हामीले माडीका अन्य कैयन् मतदातासँग कुरा गर्यौं, सबैसँग कुरा गर्दा यहाँ मिश्रित प्रतिक्रिया पाइयो । तर, जंगली जनावर र निकुञ्जको ज्यातदीबारे भने सबैको एउटैखाले गुनासो थियो ।
‘यहाँ ८ बज्न पाउँदैन, गैँडाको हुल आउँछ । खेतीबाली माडेर हैरान छ । निकुञ्जले हामीलाई ज्यादती गरेको छ’, अधिकांशको एकैखाले गुनासो थियो ।
हामी माडीबाट बिदा हुँदै गर्दा एक स्थानीयले भने- ‘जंगली जनावरको आतंक नहुने हो भने हाम्रो ठाउँ स्वर्ग जस्तो छ ।’
पढ्नुहोस् यो पनि-
भरतपुर र माडीका ३०० मतदाता भेट्दा यस्तो पाइयो चितवन- ३ को मनोविज्ञान
