सामाजिक सञ्जालभर छरपस्ट छन् भदौ २३ र २४ गते भएको जेनजी आन्दोलनका क्रममा भएको विध्वंसका भिडियो । देशको प्रमुख तीन अंग दनदनी आगोमा जलेको त्यो भिडियो अत्यासलाग्दो छ, सबैका लागि । 

सरकारी कार्यालयदेखि व्यक्तिको व्यवसायमा तोडफोड गरेर लुटपाट मच्चाएको भिडियो पनि उस्तै छताछुल्ला छ । सुरक्षाका लागि सडकमा सेना उत्रिन परेपछि पक्कै पनि शान्त मानिएको नेपालको छवि राम्रो गएको छैन अन्तराष्ट्रिय स्तरमा ।

पर्यटक भित्रिने समयमा भएको यस किसिमको घटनाले पर्यटन क्षेत्रमा प्रभाव पार्ने देखिन्छ । होटलमा आगो लागेपछि उद्धार गर्न आफ्नो सरकारलाई अपिल गरिरहेको भारतीय नागरिकको भिडियोले राम्रो सन्देश नदिएको पर्यटन व्यवसायीहरू बताउँछन् । 

नेपालमा आउने बढी पर्यटक भारतीय छन् । नेपालस्थित भारतीय दूतावासले अहिलेको माहोलमा केही समयका लागि भ्रमण स्थगित वा सार्न आफ्ना नागरिकलाई एड्भाइजरी जारी गरिसकेको छ । केही अन्तर्राष्ट्रिय मिडियाले तत्कालका लागि नेपाल भ्रमण गर्न असुरक्षित रहेको समाचार प्रकाशन गरिरहेका छन् ।

सेप्टेम्बरदेखि नेपालमा पर्यटकीय सिजन शुरू हुन्छ । विशेषगरी अक्टोबरको समयमा पदयात्रा गर्न आउने पर्यटकले प्रि–बुकिङ गरिसकेका हुन्छन् । त्यसबीच केही यस्ता भिडियो छन् जसले थोरै आशा थामेको छ ।

आन्दोलनका क्रममा सडकको बीचैबीच हिँडेको पर्यटक बसलाई प्रदर्शनकारीले सुरक्षित बाटो देखाएको भिडियो सामाजिक सञ्जालमा छाइरहेको छ । भर्खरसम्म नाराबाजी गरिरहेका युवाले हात हल्लाउँदै पर्यटकलाई स्वागत गरेका देखिन्छ । सायद, यसैले होला सामाजिक सञ्जालमा ह्युमरयुक्त ‘मिम’ देखिन्छ विदेशीको । यो भिडियो अहिले सामाजिक सञ्जालमा चर्चित छ । जसमा थुप्रै विदेशी नागरिकले हाँस्दै भिडियो बनाएका छन् ।

जहाँ विदेशी नागरिकले भनिरहेका छन् ‘नेपाल यस्तो देश हो जहाँ आन्दोलनको बीचमा शान्त बनेर प्रदर्शनकारीले पर्यटक गाडीलाई सुरक्षित जान दिएका छन् ।’

अर्को दृश्य हो ‘वी हेट द कोल्ड’को । दिनभर सिहंदरबार र संसद् भवन जलेको देखेका ‘वी हेट द कोल्ड’ नामक युट्युब च्यानलका भ्लगर अचम्ममा थिए, सडकमा रहेको आफ्नो बाइक सुरक्षित रहेकोमा । उनलाई प्रदर्शनकारीले पानी दिएर बिदा गरे प्रदर्शनस्थलबाट । मिलियन भ्युज गएको उनको भिडियोले पर्यटकका लागि नेपाल सुरक्षित रहेको सन्देश भने दिएको छ । यी स-साना कुरा केही सकारात्मक प्रभाव पारेको ट्रेकिङ एसोसिएसन अफ (टान)का गण्डकी अध्यक्ष कृष्ण आचार्य बताउँछन् ।

‘घुम्न आएको मान्छेलाई हाम्रो कारणले अप्ठ्यारो नपरोस् भन्ने कुरा जेनजी साथीहरूले गर्नुभयो । उहाँहरूले पर्यटकलाई अप्ठ्यारो पार्नुभएन, त्यो राम्रो म्यासेज हो । तर, हुलदंगामा हामी पनि परिन्छ कि भन्ने हिसाबले चिन्तित हुनु स्वाभाविक पनि हो,’ आचार्यले भने ।

आचार्यले भनेजस्तै असुरक्षित महसुस गर्नु स्वाभाविक हो । त्यसैले पनि होला नेपाल घुम्न पर्यटकले बुकिङ रद्ध गरिरहेका छन् । पोखरा पर्यटन परिषद्का अध्यक्ष तारानाथ पहारी पछिल्लो आन्दोलनले पर्यटनमा नकारात्मक असर परेको सुनाउँछन् । दुई दिनको आन्दोलनले लामो समयका लागि आएका पर्यटक पनि फर्किएको अध्यक्ष पहारीले बताए ।

‘कतिपय लामो समयका लागि आउनुभएको पनि फर्केर जानुभयो । अक्टोबरको बुकिङ धेरै क्यान्सिल गर्नुभयो’, पहारीले भने ।

भूकम्प, नाकाबन्दी हुँदै कोभिडपछि उठ्न खोजेको पर्यटन क्षेत्रमा पछिल्लो आन्दोलनले केही असर पक्कै गर्नेछ । पछिल्लो वर्षको तुलनामा अहिले पर्यटकको चहलपहल बढ्न थालेको थियो । पर्यटकीय सिजनका लागि पोखरा भरिभराउ हुन लाथेको थियो । लेकसाइडमा भारतीय र चिनियाँ बाहेक अन्य देशका पर्यटक पनि देखिन थालेका थिए । 

तर,जबजब पर्यटन क्षेत्र उठ्न थाल्छ राजनीतिक अस्थिरता वा अन्य विषयले गाँजिहाल्छ । लेकसाइडमा मात्र होटल र रिसोर्ट गरी पाँच वटामा आगजनी भयो । प्रदर्शनकारीले एमालेको लगानी र विन्दु कुमार थापाको होटल रहेको भन्दै आगजनी गरे । पर्यटक बसिरहेको होटलमा आगजनी भयो । यसले केही त्रास सिर्जना गरेपनि पर्यटन व्यवसायले हौसला त्यागेको छैन । यो परिस्थितिमा कसरी अगाडि बढ्न सकिन्छ भनेर व्यवसायीले छलफल गरिरहेका छन् ।

महिला पर्यटन व्यवसायी मञ्च (ओटेफ)की अध्यक्ष ममता न्यौपाने पनि पर्यटन क्षेत्रमा असर परेको बताउँछिन् । ‘३० प्रतिशत जति क्यान्सिल हुन थालेको छ । हामीलाई अब लगभग अस्तिको अवस्थामा अहिले सामान्य लागेको छ । तर, बाहिरबाट हेर्दा र न्यूजहरू हेर्दा असर भएको छ’, उनले भनिन् ।

उनका अनुसार सहज हुनका लागि केही समय लाग्ने छ । तरपनि सुरक्षाका हिसाबले स्थिति सामान्य रूपमा फर्किएकोबारे सन्देश दिन सके पर्यटनमा राम्रो प्रभाव हुने उनको भनाइ छ ।

यसबीच यस्ता पर्यटक पनि छन् जसले आन्दोलनपछि समेत आफूलाई सुरक्षित महसुस गरेका छन् । एक/दुई व्यक्तिगत स्थान बाहेक प्रदर्शनकारीले लेकसाइडको पाँच वटा होटलमा निशाना बनाए । यी देखेर पनि बस्ने पर्यटक न्यून रहेको पहारीको भनाइ छ । पदयात्रामा जानेहरू भने बस्न रुचाएको उनको भनाइ छ । 

टानका अध्यक्ष कृष्णा आचार्यले बुकिङ गरेका पर्यटकलाई आफूहरूले नेपाल सुरक्षित रहेको सन्देश दिइरहेको सुनाए । ‘हामीले नेपाल सुरक्षित छ, तपाईंहरू भ्रमण गर्न सक्नुहुन्छ, दुई दिनको घटनाले नयाँ ट्रयाक लिएको छ भनेर म्यासेज दिएका छौं । सबैले त्यो म्यासेज दियो भने सहज होला । बुकिङ भएको मान्छेलाई सकारात्मक सन्देश दिन खोजिरहेका छौं,’ आचार्यले भने ।